legs-window-car-dirt-road-51397
Üreme sağlığı ve Yaşam tarzı

Üreme sağlığı ve Yaşam tarzı

Son 50 yıl içinde sperm tahlil ortalama değerlerinin tüm dünyada yarıya düştüğünü biliyor muydunuz? Benzer yumurta rezerv ve kalite problemlerinin de aynı şekilde giderek arttığı artık inkar edilmez bir gerçek maalesef.

Haberler kötü belki ama çaresiz miyiz? Neyse ki hayır, ama yaşam tarzımızda ciddi değişiklikler ve önlemler için tembel davranmazsak.

Neredeyse su dahil tüm yediklerimiz ve içtiklerimizin, çevre kirliliği etkileri yanısıra, bilerek insan eliyle tarım ilaçları, hormonlar ve antibiyotikler ile kirletimiş olması gerçeği hemen yıldırmasın tabii. Artık hem bazı pazar yerlerinde, hem de bir çok süpermarket zincirlerinde organik ürün kategorisinde satılanların tüketimi tercih etmek yüzde yüz olmasa da etkili bir risk azaltma yolu.Onlar da gerçekten organik mi vs şüpheleri haklı olmakla birlikte yine de standart ürünlerden daha kirli oldukları şüphesiz.

Tabii hemen eklemek gerek tatlı ve şekerli ürünlerin organiği neredeyse olmadığı gibi tatlı ve karbonhidrat yükünün zararlarını ortadan kaldırmaz.Tüm tatlılar ve glisemik endeksi yüksek, yani kana hızlı karışan karbonhidratlardan olabildiğinde uzak durmak, örneğin un ürünlerinin kepekli yada tam tahıllılarının, pirinç pilavı yerine bulgurun, makarnanın kepeklisinin tercih edilmesi önemli.. Protein ve yağ içeren besinlerde daha gevşek davranma seçeneğimiz olsa da, zeytinyağı ve omega 3 ağırlıklı seçmeye, margarinler ve mısır yağı vs den uzak kalmaya özen göstermeliyiz.

Çok önemli ve görmezden gelinemeyecek kötü haberse tütün ve ürünlerinin organiği yada zararsızının olmadığı.Sperm ve yumurta hücrelerinin tüm nitelik ve niceliklerine ciddi hasarlar veren sigara tüketiminin azı çoğu demeden tamamen terkedilmesi gerekiyor üreme tedavileri sürecinde. Ayrıca günde birer paket sigara tüketen bir çiftin, sadece bu alışkanlıklarını terkederek, en pahalı üreme tedavilerinin masraflarını ek harcama gerekmeden karşılayabilir hale gelebileceği bilgisi de sigara bırakmanın stresini azalabilir.

Alkol tüketiminin de hiç olmaması yada nadiren sosyal programlar ile sınırlı tutulması da sigara gibi önemli geröeklerden biri.

Sayısız zararlı alışkanlık unutulup, sık sık kendilerine haksızlık yapılan çay ve kahveden bahsetmeden geçmemek gerek tabii. Günde 1-2 kahve-çay içen birine onu da içme demek tıbben biraz işgüzarlık sayılır ve diğer esas önemli düzenlemelerden uzaklaştırabilir.

D vitamini, b12, folik asit, diğer b komplex vitaminleri ve antioksidanları özellikle üreme tedavileri döneminde ideal düzeylerde sağlamak için sadece beslenme önlemleri mümkün olmakla birlikte çok zahmetli olabilir. Bu nedenle tüm bu vitaminler ve başta co-enzym Q 10 olmak üzere, A, C,E vitamini, lycopen, resveratrol vs antioksidanları ilaç olarak ayrıca kullanmak özellikle yumurta ve sperm promlemli hastalarda önemlidir.

Özellikle düzenli ve sağlıklı uyku ile yeterli düzeyde sağlanabilen büyüme hormonu ve melatonin salgılanması da üreme işlevlerinde önemli etkilere sahiptir.Bu nedenle yine başta yumurta ve sperm sorunları yaşayanlar olmak üzere uyku düzenine özen göstermek ve bazen bunları da ilaç olarak tedaviye eklemek gerekebilir.

Son olarak egzersiz ve spor en az beslenme ve uyku düzeni kadar önemli diğer bir destektir üreme sağlığında.Çok zaman bir eğlence yada hobi varsayılan egzersiz ve spor, sadece üreme sağlığı için değil genel sağlığınız için olmazsa olmazlardan fizyolojik bir ihtiyaçtır.

İnsanoğlu sosyal evrimi kısa sürede uzun atlamalar yaparken, biyolojik evrimi günümüzde dahi taş devrinden az farklıdır. Günlük ihtiyaçlarının çoğunu bedensel faaliyetler ile karşılamak üzere yaratılmış bir canlının günümüzde uzaktan kumandalar, türlü otomatik ev aletleri, asansörler, arabalar vs ile bütün hareketleri kısıtlanmış, mesleği de bedensel efor gerektirmiyorsa, kapalı alanlarda oturarak işe mahkum edilmiş, adeta kafeslerde hormonlu üretilen ticari besi canlılarına dönüştürülmüştür.

Bedensel kitle endeksleri özlenen düzeylerde tutulup, düzenli egzersiz ve spor yapılan bir dünya nüfusu varlığı halinde kalp-damar hastalıkları, diabet, kanser ve benzer çok sayıda hastalığın en az yarı yarıya azalacağı hesaplanmaktadır.

Genel sağlığımız için de, üreme sağlığımız içinde günde en az 500-600 kaloriyi en çok bir saatlik bir efor ile harcayacak düzeyde egzersizi yaşam boyu alışkanlık haline getirmemiz gerekmektedir. Bu da spor yapması yasak olmayan sağlıklı bir insanın iyice terleyerek nabız hızının dakikada 120 üzerinde olacağı şekilde yarım saatten uzun spor yapmasına eşdeğerdir.

Özet olarak sigara içki tüketimsiz, düzenli egzersizli, organik ve karbonhidrattan fakir beslenmeli, düzenli ve kaliteli uyku ile geçirdiğiniz bir hayatta, sağlıklı çocuk sahibi olma olasılığınız artarken, çocuklarınızın ömürlerinin daha uzun bir dönemini anne ve babalı geçirmelerini sağlarsınız.

 

Op Dr Kaan Bozkurt

Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı- İRENBE

kaanbozkurt@irenbe.com

  • Gönderiyi Paylaş